Αντιστρέφοντας

Nathan Bye, Το τραγούδι της Λάμιας

Βλέποντας τις αναχωρήσεις του Βέγγου, του Παπάζογλου και του Ρασούλη μετά από ώριμα χρόνια, στοχαστικές τοποθετήσεις, παρατηρώντας σε λαθραία βίντεο το τρέμουλο ανθρώπων που δεν ψάχνουν πια την αναγνώριση των άλλων μα της ζωής τους ένα συνδετικό βαμβακένιο νήμα, ενοχλούμαι ακόμα περισσότερο από τις σημερινές δηλώσεις του Διονύση Σαββόπουλου, άτεχνου εδώ και αρκετά χρόνια.
Αφού πούλησε για χρόνια Θεσσαλονίκη και Θεσσαλονικισμό,
αφού επαλήθευσε ό,τι περιέγραψε για τον πονηρό πολιτευτή,
αφού κι ο Καραμπελιάς τον μελέτησε πριν τον ακολουθήσει,
εμφανίζεται όποτε οι Σειρήνες του συλλογικού υπνωτισμού χρειάζονται από καμιά ασπρομάλλα Σίβυλλα. Σήμερα, οπότε όλα τα παιδιά της ευκαιρίας έχουν αναλάβει ως καθήκον τους την επιστροφή στην ανύπαρκτη Αθήνα των στίχων του Αττίκ και του Λαπαθιώτη, προέβη σε δηλώσεις για τους ανθρώπους που δεν εμπίπτουν στη χρυσή κοινωνία όπως την φαντάστηκε...

"Ο γνωστός τραγουδοποιός πρότεινε να κηρυχθεί η Αθήνα σε κατάσταση έκτακτης ανάγκης, τον «καθαρισμό» των κτιρίων της Αθήνας από τοξικομανείς και μετανάστες και τη μεταφορά τους σε αραιοκατοικημένα νησιά με χαμηλό πληθυσμό, υπό την επίβλεψη του ΟΗΕ, όπου θα μπορούν να καλλιεργούν τη γη. Ο κ. Σαββόπουλος προτείνει επίσης τη μεταφορά των τοξικομανών σε μέρη που δεν θα έχουν πρόσβαση οι έμποροι ναρκωτικών. Επίσης, τόνισε ότι η Αθήνα υποφέρει από την τρομοκρατία και τη βία. Στο τέλος της συζήτησης ο ίδιος απάντησε σε σχετική ερώτηση παραφράζοντας στίχους του, ότι «ήρθε η ώρα να αποφασίσεις αν θα πεθάνεις ή θα ζήσεις».

Τι άνθρωποι έφυγαν και τι φωνόγραφοι απέμειναν...

Όσους καταδολιεύτηκαν

-"Δεν έχουμε ειδήσεις μέχρι τη Δευτέρα."
-"Η τάδε κι ο δείνα εγκαταλείπουν την κυβέρνηση, το σχήμα καταρρέει."
-"Η πτώχευση έφτασε και θα τα χάσουμε όλα."
-"Hannibal ante portas."
Αυτά τα νέα μου φτάνουν ως αντήχηση περίπου κάθε φορά που συζητώ στο τηλέφωνο ή μέσα από την οθόνη του υπολογιστή, σειρά-σειρά, σε μια συζήτηση που κάποτε διανθίζεται με προσωπάκια που χαμογελούν ή σφίγγονται λυπημένα.
Όσους πάτησαν στο κινούμενο χώμα της παγίδας
κι όσους προτίμησαν να δουν στο μεγάλο δίχτυ την ομορφιά των παιχνιδιών του φωτός,
αυτούς σκέφτομαι.
Και δεν είναι μακριά, πάντα βρίσκω κάποιον αν κοιτάξω στον καθρέφτη. Είναι μια συστοιχία προσώπων που διατάσσεται πίσω από το είδωλο του προσώπου που αναγνωρίζουμε ως εαυτό. Αρκεί κάποτε ένας μοντέρνος ανελκυστήρας από εκείνους που έχουν αντικριστές επιφάνειες ανακλαστικές. Τότε, με τι έκπληξη πάντα, βλέπω το επ'άπειρον της μορφής μου. Κάποτε και στην οροφή τους βλέπω πώς με θωρούν τα δέντρα. Εκεί όμως χρειάζεται ψυχραιμία, να ξεχωρίσω ποιος απ'όλους αυτούς και για ποιους λόγους κάθε φορά διάλεξε να παίξει το ρόλο του ευεξαπάτητου. Ανοίγω τότε με προμελέτη χαρτονομίσματα που δείχνουν νεκρούς ως επί το πλείστον, γέφυρες σε άγνωστα ποτάμια, ναούς και προσκυνήματα, ανάκτορα σε τοπία που πολύ έχει στο μεταξύ η ζωή αλλοιώσει, επιγραφές σε άλλες γλώσσες, ιριδίζοντα σημάδια, αριθμούς. Ανοίγω αυτά τα ασήμαντα χαρτιά με τα αποτυχημένα χρώματα, που σιχαίνεσαι να τ'ακουμπήσεις κι ωστόσο πολλήν από τη ζωή σου έκλεψαν με την τακτοποιημένη λογική και τη νοικοκυροσύνη τους. Ενώ ετούτα τα ίδια όλην την αρρυθμία, την αναμπουμπούλα και την αθλιότητα των ζωών μας κατεργάζονται. Σκέφτομαι πόση διαστροφή μυαλού και φύσης απαιτείται για να χαθεί τόση ζωή μέσα από αναφορά σε "άυλες αξίες". Να δημιουργήσει κανείς ένα συμβολικό σύστημα όπου τρέχεις (και δε φτάνεις) για ένα χαρτί τυπωμένο, χωρίς καμιά πλοκή και λέξη της προκοπής επάνω του. Την υλική ασημαντότητα του σημαίνοντος τη διαπιστώνουμε σαν βρούμε σε στρώμα καταχωνιασμένα ή τυλιγμένα προσεκτικά (με την ευλάβεια που αρμόζει στα ιερά λείψανα) σ'ένα ύφασμα νομίσματα που αποσύρθηκαν πια από την κυκλοφορία. Μασούρια μεγάλα κι εύθραυστα της Οθωμανικής Τράπεζας, της Κατοχής δισεκατομμύρια, το γαλήνιο Ποσειδώνα ετοιμοπόλεμο, πιο πρόσφατων σειρών. Τα παιδιά αγαπούν να παίζουν τους μαγαζάτορες και να θησαυρίζουν σε ανύπαρκτη μονέδα. Τα προτρέπουμε χαμογελώντας, γιατί αντιλαμβάνονται επιτέλους το φροντιστήριο της "πραγματικής ζωής". Όμως ποιος τους μαθαίνει επί παραδείγματι ως αξία τα επίθετα που χαρακτηρίζουν τη θάλασσα στη λογοτεχνία μας; (αβαθής, αβυθομέτρητη, αγία, άγρια, αγριεμένη, αδάμαστη, αεικίνητη, ακοίμητη, ακύμαντη, ακύμων, αλμυρή, αμείλικτη, ατέρμων, κ.τ.λ.) Ποιος τους μαθαίνει να φτιάχνουν αξία, όταν σκοτεινιάσει;

Μετωνυμόπολη

Λουλουδάτη Τιμωρία

Παρακολουθώντας με ποιες τεχνικές επιχειρείται να μετατραπεί
η οργή των πολιτών
η πικρία των σκεπτόμενων
η απογοήτευση των εργαζόμενων
η απόγνωση των συνταξιούχων
η ανασφάλεια των γονέων
ο εφιάλτης των αίφνης αφυπνισμένων νέων
η τύψη των εκλογέων το πάλαι και πρόσφατα
σε εθνικό σάλπισμα και παραλήρημα με το φρύδι υψωμένο απέναντι στους "κακούς" και "δύσπιστους" ξένους, ενώ το αντίστοιχο χέρι εκτείνεται ψωμοζητώντας,
νιώθω ότι δεν απομένει και πολύς καιρός για στερεότυπα και λόγο στρογγυλό που ταιριάζει σε αμφιθέατρα νομαρχιών. Πόσο ιδιώνυμο αδίκημα να γίνει πια το γιαούρτωμα;
Ο ξένος Τύπος δημοσίευε αυτόν τον καιρό γελοιογραφίες για το πώς ο πρόεδρος της Ε.Ε. Herman Van Rompuy (εκείνος που χαρακτηρίστηκε από Βρετανό ευρωβουλευτή χαρισματικός όσο κι ένα σφουγγαρόπανο) μπαίνει με φαράσι και σκούπα να συμμαζέψει τα σπασμένα πιάτα μετά το "Ελληνικό Πάρτι". Αφού ο λόγος το έφερε, ποτέ δεν ήμουν μέτοχος σε πάρτι ελληνικό, εκτός κι αν συνέβη ανεπαισθήτως.
Η ευτέλεια των ανθρώπων φαίνεται κυρίως στην ευτέλεια του λόγου. Όχι τόσο του λόγου αυτών που αγορεύουν, γιατί αυτοί κάνουν καλοπληρωμένο επάγγελμα. Φαίνεται κυρίως στην ανοχή εκείνων που ακροώνται. Ο λόγος περί θυσίας κι εθνικής συνευθύνης, τα παίγνια με τον πατριωτισμό, όλα αυτά είναι κατεξοχήν συνηθισμένα. Στην Ελλάδα μάλιστα χρησιμοποιήθηκαν επί πολύ κι από πολλούς. Ο εθνικός λόγος είναι διαβρωτικός: διαβρέχει πολλά επίπεδα εκφοράς. Αισθηματοποιεί και συσκοτίζει. Κάτω από τη γαλανόλευκη πάλι θα σπρωχτούν όσα δε βολεύουν ενόχους. Κι από το "κρύψε-κρύψε" και "μετονόμασε ό,τι προλαβαίνεις" ξεπέρασε η απωθημένη σκόνη το ύψος του Ολύμπου. Φευ, όχι κι η αξιοπρέπεια και η συνείδηση των υπευθύνων.

Πατριδογνωσία -γ΄"Η Αγνώριστη"

Τικ: η αναζήτηση των ημερομηνιών
Τοκ: η αναζήτηση εισιτηρίου, συχνά με την αγωνία του συναλλάγματος
Τικ: να φτιάχνω συγκεντρωμένος τις αποσκευές, ανάμεσα σε δυο ανάγκες- να φέρω τεκμήρια της αγάπης και να μην εξαντλήσω τη μέση μου
Τοκ: να παίρνω το δρόμο προς το αεροδρόμιο με προσμονή για τις μέρες που έρχονται στην πατρίδα, με στενοχώρια για όσα επ' ολίγον διακόπτονται στη δεύτερη πατρίδα
Τικ: πάνω από την Αστυπάλαια με πορεία προς Βορρά (ο πηγαιμός)
Τοκ: πάνω από την Αμοργό με πορεία προς Νότο (ο γυρισμός)
Έτσι, ανάμεσα στα άλλα ωρολόγια, έχω κι ετούτον τον μετρονόμο μιας ιδιωτικής μουσικής, κάποτε largo, άλλοτε andante moderato. Όμως, ενώ παίζει ο εαυτός το τσέμπαλο του, κι επειδή το μοτίβο έχει κάποιες σταθερές κινήσεις και τόνους, το μάτι αρχίζει να παρατηρεί το δωμάτιο, δε φοβάται μήπως και χάσει τη μελωδία, το αρμονικό και το παράφωνο. Εδώ στο χαλί βρίσκονται ποταμοί και λίμνες και θάλασσες. Στους τοίχους είναι οι οροσειρές, τα λίγα δάση, οι λευκώνες. Και στη θέση των παραθύρων θα ήταν τα πρόσωπα των ανθρώπων, όμως αυτά είναι σφαλιστά ή αποτρόπαια.
Σκηνή στο λεωφορείο που με πήγαινε βιαστικό στο αεροδρόμιο, κι είχα ραντιστεί από μια σιγανή βροχή, κυριακάτικη, πικροστάλαχτη: Από το βάθος έρχεται νευρική μια τριαντάρα- όμορφα χαρακτηριστικά, μαλλιά κάπως μακρυά, ρούχα που παραπέμπουν σε επαγγελματία του αεροδρομίου ή κάτι σχετικό (απ'αυτούς που πωλούν ή μας φρουρούν). Φωνάζει στον οδηγό "Να πάτε πίσω και να τους κάνετε συστάσεις, δεν είναι δυνατόν να τους έχω πει δυο φορές να κλείσουν το παράθυρο και να με αγνοούν ενώ βρίσκομαι στη χώρα μου. Πρέπει να μας σέβονται, πείτε τους αμέσως αλλιώς θα καλέσω την αστυνομία. Δε θέλω να σας δημιουργήσω προβλήματα." Ο διπλανός μου εξηγεί στη γυναίκα του (είναι σαραντάρηδες) ότι πρόκειται μάλλον για τίποτα μετανάστες. Μεγαλόφωνα λέω: "Μα δε θα έλεγε το ίδιο αν ήταν Έλληνες αυτοί που κρατούσαν ανοιχτό το παράθυρο;" Ο κύριος απαντά νευρικά ότι δεν θα μπει σε πολιτική συζήτηση κι ότι έτσι κι αλλιώς παραέγινε η κατάσταση. Φεύγω προς άλλη θέση φωνάζοντας ότι έγιναν όλοι τόσο εύκολα ρατσιστές και την κατάντησαν τη χώρα αγνώριστη. Σύντομα θα χρειάζεται τέστ DNA για να δούμε αν κάποιος έχει το δικαίωμα της αναπνοής ή να ανοίξει το παράθυρο. Με τρόμαξε η σιωπή όλων τριγύρω, σα να μη συνέβαινε τίποτα, να ήταν σε άλλο όχημα ή να έπλεαν βαλσαμωμένοι σε λάδι. Μόνο ένα ηλικιωμένο ζευγάρι με κοίταξε και χαμογέλασε, ενθαρρύνοντας.

Santa's Vest (Israeli Airfighters replace the reindeers above Gaza, today)

Χώρες του ήλιου και δεν μπορείτε να αντικρίσετε τον ήλιο

Χώρες του ανθρώπου και δεν μπορείτε να αντικρίσετε τον άνθρωπο.
Γ.Σ.Σεφέρης, Το ναυάγιο της "Κίχλης" (Οκτ.1946)

Lands of the sun, and you are not able to look up at the sun

Lands of people and you are not able to look up at the human
G.S.Seferis, "Kihle"'s Wreck (Oct.1946)

Footnotes on shameful varieties of speech (from BBC)
1. Mr Olmert appealed to Palestinians in Gaza, saying "You - the citizens of Gaza - are not our enemies. Hamas, Jihad and the other terrorist organisations are your enemies, as they are our enemies.
"They have brought disaster on you and they try to bring disaster to the people of Israel. And it is our common goal to make every possible effort to stop them."

2. US Secretary of State Condoleezza Rice accused Hamas of having triggered the new bout of violence.
"The United States is deeply concerned about the escalating violence in Gaza," she said in a statement.
"We strongly condemn the repeated rocket and mortar attacks against Israel and hold Hamas responsible for breaking the ceasefire and for the renewal of violence there. The ceasefire must be restored immediately and fully respected."

Comment:
May I ask who recalls the events in Jenin (a massacre starting on May 17th 2002)? May I ask who brings in mind the Israeli invasion in South Lebanon (July 2006)? I do ask these questions, because I have noticed such a praiseworthy intensive care about the clearance of and scrutiny about crimes committed during the 1990s, in other parts of the world (e.g. Balkans). And especially I am asking the young generation of the Arab countries, if they care to recall. The radios are festive these days with plenty of Christmas reminders, and "Destination Dance" calls.

Ντροπή να μ'αναγκάζουν...

... να στείλω το παρακάτω στις Φρυκτωρίες, για να παραπονεθώ, μάλλον για να ξεδώσω, να σπρώξω το εγκεφαλικό λίγο περαιτέρω.

Βασίλης Οικονομίδης

Το δοβλέτι

Ασκήσεις γραμματισμού για όλα τα επίπεδα

Πριν λίγον καιρό, έγραφα σε σύντομο σχόλιό μου σε κείμενο της Κυριακής Φρατζή σχετικά με το εργασιακό καθεστώς μας στα Πανεπιστήμια του κόσμου ότι θέλω να ξεκινήσω τη μικρή μου ανταπόκριση από τη λαγγεμένη Ανατολή με τη φράση που θυμάμαι να πέφτει το 2001 από τα ρητορικά χείλη ενός υφυπουργού Παιδείας σε σεμινάριο επιμόρφωσης. Έλεγε τότε ο κύριος υφυπουργός με επιπληκτική σοβαρότητα, απαντώντας σε παράπονα συναδέλφων από τη Γερμανία για το ύψος του επιμισθίου και σε ορισμένες άλλες παρατηρήσεις που άπτονταν του θέματος της ασφάλειας υγείας "Τόσα έχει η Ελλάδα μας, τόσα δίνει". Αυτή ήταν η κορωνίδα και πλαισιωνόταν από διαβεβαιώσεις που πάνω-κάτω διευκρίνιζαν ότι "μπορεί πλούσιοι να μη γίνετε στα ξένα, αλλά θα ζήσετε καλά και κάτι θα καταφέρετε". Τα άκουγα όλα με ενδιαφέρον γιατί το ζήτημα του πλούτου δε με απασχόλησε ποτέ στο λειτούργημά μου αλλά κι επειδή είχε ο ίδιος την εμπειρία της ξενιτιάς κι ο λόγος του είχε κάτι το προσωπικό και συγκινημένο.

Σας θυμίζω τη χρονολογία, Ιούνιος του 2001, ζέστη, συγκρατημένη αγωνία, κοινή σε πολλούς, για το τι έμελλε ο Σεπτέμβριος να φέρει. Έφερε πολλά και προπαντός το μέγα δοκιμαστήριο της υπομονής. Στην Ιορδανία, στη Φιλοσοφική Σχολή από το 2002, έδωσα αφειδώλευτα χρόνο, προσπάθεια, ανάπτυξα ακροβατικές ικανότητες ώστε να συνεχίσω τη θαυμάσια αρχή που έκανε ο προδιδάξας Δημήτρης Καραδήμας. Και, ιδού, έξι χρόνια μετά ετοιμαζόμαστε να γιορτάσουμε την πρώτη μας δεκαετία ως Τομέας Ελληνικής Γλώσσας και Πολιτισμού στο Πανεπιστήμιο της Ιορδανίας, με περισσότερους από εξήντα φοιτητές να εγγράφονται στα δύο εξάμηνα. Θα σας στείλω αργότερα τα νέα και εικόνες από τις εκδηλώσεις μας κι από τα επίσημα εγκαίνια της Ελληνικής Γωνιάς που λειτουργώ και χαίρομαι, αφού έχασα τον ύπνο και όλον τον ελεύθερο χρόνο μου για κάμποσους μήνες. Σήμερα όμως δε θέλω να διασκεδάσω τις μελαγχολικές σκέψεις μου με εορταστικά στιγμιότυπα.

Όταν άρχισα το στάδιόν μου εδώ, είπα ότι ο υφυπουργός είχε δίκιο. Ζούσα καλά, χωρίς υπερβολές αλλά και χωρίς τίποτα να στερούμαι. Ύστερα ήρθε ο πόλεμος (ποιος απ'όλους στη Μέση Ανατολή, θα μου πείτε), ήρθαν τα τραγικά του γεγονότα και οι πρακτικές κακουργίες του: έφτασαν οι πρόσφυγες από το Ιράκ, όσοι τελοσπάντων ήρθαν με τα πακέτα σκληρού συναλλάγματος. Σταμάτησε το πρόγραμμα ανεφοδιασμού της χώρας με δωρεάν πετρέλαιο στη βάση της συμφωνίας "Πετρέλαιο αντί Βοήθειας" που είχε συγκρατήσει για μια δεκαετία περίπου την οικονομία στη χώρα υποδοχής. Τελείωσαν αυτά, αυτές οι εύκολες και αμφίθυμες μέρες. Τα ενοίκια έγιναν απλησίαστα. Η βενζίνη ανατίμησε τα πάντα, οι ξένες επενδύσεις φέραν μεγάλη κάστα υψηλόμισθων που εκτίναξε τα πάντα σε ύψη δυσθεώρητα για τους πολίτες τις χώρας αλλά και για εμάς, τους αποσπασμένους εκπαιδευτικούς.

Αρχίσαμε να περιστέλλουμε, κόψε από εδώ, κόψε από εκεί, να τα βολέψουμε, όπως ο Καβάφης τα περιγράφει "Εν μεγάλη ελληνική αποικία 200 πΧ.". Στο όνομα της λογικής, δύο πρεσβευτές με εξαιρετική πείρα, ενδιαφέρον για τα εκπαιδευτικά πράγματα και ανθρωπιά έστειλαν από το 2004 μέχρι το 2007 τρεις εκθέσεις που πλαισίωναν το αίτημά μας (δικό μου και των λοιπών συναδέλφων που εργάζονται σε σχολεία και άλλες εστίες ελληνομάθειας) για δραστική αναπροσαρμογή του επιμισθίου μας. Στο τέλος, κατήντησε πλέον φαιδρότητα "Τι λέτε, να ετοιμάσουμε καμιά αναφορά;" Κατέληξε επαχθής και η σκέψη για το ταξί που χρειαζόμαστε για να φτάσουμε στο σημείο πληρωμής. Το Αμμάν δυστυχώς στερείται οργανωμένης δημόσιας συγκοινωνίας που να εξυπηρετεί ορισμένες απομακρυσμένες μεταξύ τους περιοχές. Το σκάνδαλο: η προϊσταμένη αρχή αλλά και το Γραφείο Συντονιστή Εκπαίδευσης, στο οποίο κοινοποιούνταν όλα αυτά τα διαβήματα, ουδέποτε απάντησαν στο αίτημά μας με οποιονδήποτε τρόπο. Ή, σε κάθε περίπτωση, εγώ δεν έλαβα ούτε απάντηση γραπτή, ούτε φωνή, ούτε λόγο παρηγορίας. Τ ί π ο τ α. Μόνο στα τελευταία, εννοώ τον περασμένο Δεκέμβριο(2007), μας κοινοποιήθηκε ένα χαρτί για τη μετατροπή του επιμισθίου σε ευρώ από δολλάρια που ήταν μέχρι τότε και είναι βεβαίως μέχρι τώρα. Χρειάστηκαν περίπου δύο χρόνια από την πρώτη φορά που ζητήσαμε τη μετατροπή για να κινηθεί το όρος του Αραράτ. Και τι; Η μετατροπή έγινε με τη χειρότερη δυνατή ισοτιμία, ενώ σε άλλες χώρες της περιοχής (ακόμη και σε εκείνη που μισθοδοτείται ο ίδιος ο Συντονιστής) χρησιμοποιήθηκε άλλη, ευνοϊκότερη, λες και είχαν γίνει τίποτα ενδιάμεσες αυξήσεις υπέρ ημών κι ανησύχησαν μη βρεθούμε προνομιούχοι. Σας υπενθυμίζω ότι από το 2000 καμία προσαρμογή δεν έχει γίνει εκτός από ορισμένες που πέρασαν σε γραφή ψιλή και κρυπτογραφική. Και, ξανά, τι; Μήπως πράγματι αυτή η κουτσουρεμένη επίνευση του Υπουργείου μας (που ακόμα και τη στρογγυλοποίηση του ποσού έκαμε σε βάρος μας- είναι αυτές οι δεκαδικές σκληρότητες που με θλίβουν τόσο) πήρε το δρόμο της υλοποίησης; Όχι βέβαια. Πληρώθηκα σήμερα για τον Απρίλιο 2008 στο ίδιο μέρος, με το ίδιο "σκληρό" τωόντι νόμισμα, έχοντας μόνες παρηγοριές κάτι σελίδες του Γιώργου Ιωάννου που ξεδιαλέγω για το άτυπο σεμινάριό μου και το φως λίγης Άνοιξης. Εκεί, στις σελίδες, ο αγαπημένος μου παρηγορητής μιλάει αυτοσαρκαζόμενος για τον Πτωχοπρόδρομο. Ο βίος βραχύς, η δε τέχνη μακρά, που έλεγε κι ο Ακομινάτος. Είναι, λοιπόν, η γραφειοκρατική ακηδία τέχνη;

Σας παρακαλώ να μου πείτε σε ποιο καθεστώς, το επίσημο διάβημα πολιτών και μάλιστα υπαλλήλων προς το φορέα τους θα έμενε αναπάντητο για χρόνια; Εγώ σας υποψίασα με τον τίτλο του παρόντος σημειώματος για την πρόταση ιστορικής αναλογίας που διαβλέπω. Γνωρίζετε ότι αλλιώς προβλέπει ο νόμος, αλλά...

Στο μεταξύ, εννοώ αυτά τα χρόνια, έφτανε ο απόηχος από οιμωγές νοικοκυροσύνης: α. "Το θέμα των επιμισθίων θα αντιμετωπιστεί συνολικά." Όμως δε ζούμε συνολικά: εννοώ ότι, αν σε μια χώρα της Ευρώπης ή και αλλού ο πληθωρισμός ύψους 4% φέρνει την υποτίμηση του επιμισθίου κατά 25% σε βάθος εξαετίας, στην Ιορδανία δυστυχώς ο Economist του Μαρτίου 2007 (Vol. XV, No 5) διαπιστώνει αύξηση του κόστους διαβίωσης στο συνθλιπτικό ποσοστό του 70%.

β. "Θα δοθεί προσωρινά αύξηση 9% μέχρι να ρυθμιστεί συνολικά το θέμα", μια εξαγγελία που ανακοινώθηκε πέρσι (Απρίλιος 2007) στην ιστοσελίδα του Υπουργείου Παιδείας, με την υπόσχεση ότι θα εφαρμοστεί αναδρομικά από τον Ιούνιο του έτους εκείνου. Οι εξαγγελίες έγιναν με επίσημο τρόπο, διατυμπανίστηκαν στην ημεδαπή και έμαθα ότι έγιναν εκλογικό πυροτέχνημα στην αλλοδαπή, κατά τις επισκέψεις επισήμων. Τίποτα δεν ακούστηκε έκτοτε.

γ. "Υπάρχουν και μερακλήδες ολιγαρκείς άνθρωποι που θα κάνουν τη δουλειά με αίσθημα αυταπάρνησης κι ευθύνης." Πράγματι υπάρχουν και, ίσως, βλέπω έναν το πρωί στον καθρέφτη του μπάνιου. Αλλά αν εξαιρέσει κανείς εμάς, είναι πια ξεθυμασμένο ανέκδοτο ότι έρχονται νέοι αποσπασμένοι στην Ιορδανία. Γιατί στ' αλήθεια έρχονται μερικοί επιτυχόντες των εξετάσεων στις αρχές Σεπτεμβρίου ή, κάποτε, και στα τέλη Αυγούστου. Μένουν περίπου δέκα μέρες, ενίοτε και λιγότερο και φεύγουν. Συνήθως δεν προλαβαίνω καν να τους συναντήσω για καφέ, να τους καλωσορίσω και μαθαίνω πως πήραν το αεροπλάνο του γυρισμού. Έπειτα, στα τέλη του Οκτωβρίου, στα μέσα Νοεμβρίου, στις αρχές Δεκεμβρίου, στα τέλη Φεβρουαρίου (αν το πιστεύετε) συνήθως έρχονται με παράταση της πενταετίας άλλοι, έπειτα από τηλεφωνήματα με υποσχετικές παρακλήσεις. Όποιος θεωρεί ότι αστειεύομαι, μπορεί να μου ζητήσει ονόματα και ημερομηνίες αναχωρήσεων και αφίξεων που άθελά μου έχω στο αρχείο μου εκτελώντας το άχαρο χαμαλίκι του υπολόγου προϊόντος ΧΕΠ.

Εξ όνυχος τον λέοντα: Αν αυτή είναι η συμπεριφορά προς τους ανθρώπους, τους δασκάλους, πόσο διαφορετική μπορεί αυτή να είναι προς το αντικείμενο και τον ευγενικό στόχο της ελληνομάθειας και της γνωριμίας με τον πολιτισμό μας; Δυστυχώς όχι πολύ. Γιατί ο πολιτισμός είναι ευρύτερη έννοια που έχει και αφηρημένο περιεχόμενο (αξίες, υποδείγματα, ιστορικότητα) αλλά και προσωποποιημένη έκφραση. Για παράδειγμα, αποστέλλω στο Γραφείο Συντονιστή Εκπαίδευσης την παραγγελία βιβλίων του Οργανισμού (γιατί θέλω να πειραματιστώ με δύο από τα τμήματά μου με νέο υλικό, όπως είναι το δικαίωμα και η ερευνητική μου υποχρέωση) τον Μάιο. Τα βιβλία έρχονται στις 25 Φεβρουαρίου. Δηλαδή τι έπρεπε να κάνω κατά το χειμερινό εξάμηνο (Σεπτέμβριος-Ιανουάριος), αν δεν είχα την αιτιολογημένη δυσπιστία μου και δεν είχα κρατήσει απόθεμα άλλου διδακτικού υλικού;

Τι προτεραιότητες θέτει (και ποιος τις θέτει;) η Πολιτεία για την οργάνωση της ελληνομάθειας ανά χώρα; Όποιος έχει κάποια αμφίβολης αξίας έμπνευση ή την ξεθυμασμένη παρότρυνση από κάποιο Πατριαρχείο ξεκινά ως έλαχε; Γιατί να επιμένουν να στέλνουν με καθυστέρηση δασκάλους ή καθηγητές σε σχολεία που στην πραγματικότητα δεν ενδιαφέρονται για τα ελληνικά, δεν τα εντάσσουν στο επίσημο πρόγραμμά τους ως ισότιμο μάθημα, τη μια χρονιά τα θέλουν, την άλλη πετούν τον δάσκαλο έξω γιατί ζήτησε να βγάζει κι από καμιά φωτοτυπία για τους μαθητές; Φέτος έφεραν πάλι μια δασκάλα στα τέλη του Φεβρουαρίου. Να κάνει τι; Εδώ, το σχολικό πρόγραμμα διδασκαλίας τελειώνει στις αρχές Μαϊου κι έπειτα ξεκινούν οι εξετάσεις.

Γιατί ενώ ,σαν την τακτική νοικοκυρούλα σε ποιήματα της Δημουλά, μαζεύουν οι εποπτεύοντες ημερομηνίες έναρξης και λήξης και διακοπών, έπειτα εφαρμόζουν το σύστημα "Προκρούστης bed"; Αρχή και λήξη και διακοπές σύμφωνα με το πρόγραμμα του ελληνικού σχολείου, ίσως γιατί στο Κάιρο και στην Αλεξάνδρεια λειτουργούν πλήρη ελληνικά σχολεία. Φυσικά σε μια μουσουλμανική χώρα, με εντελώς διαφορετικό πρόγραμμα λειτουργίας των σχολείων, τούτο είναι κωμικό. Αλλά και αναποτελεσματικό: γιατί, για παράδειγμα, το Ινστιτούτο ξένων Γλωσσών της Στρατιωτικής Ακαδημίας του Αμμάν που ξεκίνησε από πέρσι τα ελληνικά για τους αξιωματικούς της, θέτει ως χρονική αφετηρία της διδασκαλίας τα μέσα του Αυγούστου και πέρας τις αρχές Μαρτίου. Στρατός είναι, έχουν κι αυτοί τον προγραμματισμό τους που δεν ταυτίζεται με το σχολικό πρόγραμμα της Ελλάδας. Όμως, μετά από κυκλικές περιπέτειες ανακλήσεων, οι Έλληνες εκπαιδευτικοί θα φτάσουν στα τέλη Οκτωβρίου, και από τα μέσα Μαρτίου μέχρι τα τέλη Ιουνίου (να τηρηθεί το πρόγραμμα της Ελλάδας...) θα παραμείνουν δίχως έργο και όχι από ευθύνη δική τους.

Απορημένα μάτια και ερωτηματικός τόνος σε ειρωνικές φωνές: αφού είναι έτσι, γιατί δεν πας στο καλό να ησυχάσεις κι εσύ κι εμάς να αναπαύσεις; Δεν έχω ποτέ καταλάβει κι ενστερνιστεί τη λογική ότι κάποιος επιτρέπεται να μου επιβάλει το επιτίμιο της σιωπής και της απαξίωσης όσων κάνω για να κρύψει τα πράγματα πίσω από κάδρα με την Ακρόπολη. Με τη λυδία λίθο της υπομονής να με δοκιμάζει για χρόνια, ξέρω ακριβώς τι κάνω, πώς το κάνω και γιατί. Τα ξαναλέμε.

Do you feel a bit down these days?

Do you feel the signs of winter? And do your senses take it the hard way?
For example, you cross the pedestrian bridges above main streets of Amman, and you focus on the recent phenomena of the ugliness of advertisements and of the ugliness of selling out public space. All crossing bridges are rented these days: some people decided probably to make some extra money at/for the municipality and in October the Egyptian workers were putting ad-posts, through and through, covering the informative direction posts. While last month the sign was showing "Jarash" and "Ajloun" and "City Centre", now it promises "Super line Mobile Services (they offer three numbers in your package, to deceive and play better games on others...)", "Investment Potentials" and "Courier Services". Moreover, the posts are fixed in a very cheap and hasty way on the cement of the bridge, promising accidents and misfortunes during the windy days to come. Especially the ones that they decided to add electrical lights, to keep the message eloquent day and night. The bridge that I cross the most, the one of Dostoor, used to be an urban beauty: S-shaped, and painted bright blue and yellow. No, it was not good enough for those who bought their rights in ugliness: First they covered the open spaces though which one could had safe views to Queen Rania Street, up to the university and down to Sport City. Then they added the ad-boards, then THEY PAINTED EVERYTHING BLACK. Are they in their minds in a city that lacks in colour and temperature during the summer day can easily reach 43?
Are you a bit down?
Do not worry.
They found the solution to that: A new device of electromagnetic fields will treat you good... It is specially designed for depression and what is does it is called TMS (Trans-cranial Magnetic Stimulation). Hopefully soon they will replace the magnetic security-check gates with it. The security checks are just a ceremony aiming at smiling to the guard and receiving his smile back. But just think what a boost in profit it would be for people entering the Malls with a nice trans cranial push of happiness. Somebody should suggest this idea to the municipality. They are good in business, I think.